አሜሪካ በኢራን ምክንያት በኩባንያዎቿ ላይ ማዕቀብ ከጣለች አጸፋዊ እርምጃ እንደምትወስድ ቻይና አስጠነቀቀች

ቻይና በኢራን ላይ በሚጣሉ ማናቸውም አዳዲስና ሰፊ የአሜሪካ ሁለተኛ ደረጃ ማዕቀቦች ውስጥ የቻይና ኩባንያዎች ከተካተቱ አጸፋዊ እርምጃ እንደምትወስድ ለአሜሪካ አስጠንቅቃለች፣ እንደ ፋይናንሺያል ታይምስ ዘገባ።

የአሜሪካው የገንዘብ ሚኒስትር ስኮት ቤሰንት ሰኞ ዕለት ይፋ ያደረጓቸው እነዚህ እርምጃዎች በሆንግ ኮንግና በቻይና ዋና ምድር ላይ የተመሰረቱ ኩባንያዎችን ያነጣጠሩ ቢሆንም፣ ትልልቅ የቻይና የፋይናንስ ተቋማትን ግን አላካተቱም። የኢራንን ድፍድፍ ዘይት 90 በመቶ የምትገዛው ቻይና ላይ የሚጣሉ ማናቸውም ከባድ ማዕቀቦች፣ ፕሬዝዳንት ትራምፕና ፕሬዝዳንት ዢ ጂንፒንግ በዋሽንግተን ሊያደርጉት ከታቀደው ጉባኤ አንድ ወር ቀደም ብሎ የሁለቱን ሀገራት ግንኙነት ሊያሻክር ይችላል ተብሎ ተሰግቷል። ጉባኤው መሪዎቹ ባለፈው ጥቅምት የተስማሙበትንና በትራምፕ የግንቦት ወር የቤጂንግ ጉብኝት የጸናውን የንግድ ጦርነት የአንድ ዓመት የተኩስ አቁም ስምምነት ለማራዘም ያተኩራል ተብሎ ይጠበቃል።

የቻይና የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ቃል አቀባይ ማክሰኞ ዕለት "ቻይና መብቶቿንና ጥቅሞቿን በጽናት ለመጠበቅ አስፈላጊውን ሁሉ እርምጃ ትወስዳለች" ብለዋል፣ ቻይና በዓለም አቀፍ ሕግ ወይም በተባበሩት መንግሥታት ፈቃድ የሌላቸውን ሕገ-ወጥ የአንድ ወገን ማዕቀቦች በተደጋጋሚ እንደምትቃወም አክለው፣ "አሁን አስቸኳይ የሆነው ሁኔታዎችን ማርገብና ወደ ውይይት መመለስ ነው" ሲሉ አሳስበዋል።

ምንም እንኳን የቻይና ትልልቅ የመንግስት ነዳጅ ማጣሪያዎች የኢራን ማዕቀብን ቢያከብሩም፣ ቤጂንግ "ቴፖትስ" የተባሉ አነስተኛ የግል ማጣሪያዎች ከኢራን ዘይት እንዲያስገቡ ትፈቅዳለች፤ አሜሪካ በእነዚህ ማጣሪያዎች ላይ ማዕቀብ ብትጥልም ቻይና የሀገር ውስጥ ኩባንያዎቿ ስራቸውን እንዲቀጥሉ አዛለች። ቻይና በተጨማሪ በቻይና ኩባንያዎችና አቅርቦት ሰንሰለቶች ላይ የሚጣሉ የውጭ ገደቦችን የሚረዱ ግለሰቦችና ድርጅቶች ላይ አጸፋ የሚወስድ የፀረ-ማዕቀብ ስርዓት ዘርግታለች። አሜሪካ የሁለተኛ ደረጃ ማዕቀቦችን ለማስፋፋት ብትሞክር ከቤጂንግ አጸፋ ሊገጥማት ይችላል፤ ቻይና ባለፈው ዓመት ለከፍተኛ ቴክኖሎጂ ወሳኝ ማዕድናትን ወደ ውጭ መላክ በመቆጣጠር የአሜሪካን ማምረቻ ኢንዱስትሪ ማቆም እንደምትችል አሳይታለች።

የፔኪንግ ዩኒቨርሲቲ ምሁር ዋንግ ዶንግ "ይህ ማስፈራሪያ ብቻ ነው ወይስ በእውነት ማዕቀብ ለመጣል አስበዋል የሚለውን እናያለን" ብለው፣ ቻይና ብትጣልባት የሀገሯን ጥቅም እንደምትከላከል ገልጸው፣ ዋሽንግተን "ኃላፊነትን ወደ ሌሎች ለማዛወር" እየሞከረች ነው ሲሉ ተችተዋል። የናንጂንግ ዩኒቨርሲቲ ባለሙያ ዙ ፌንግ በበኩላቸው፣ ቻይና ከበስተጀርባ የአሜሪካ-ኢራን ግጭት እልባት እንዲያገኝ ከፍተኛ ፍላጎት እንዳላት ገልጸው፣ በሆርሙዝ የባህር ወሽመጥ ያለው መስተጓጎል ዓለም አቀፍ ኢኮኖሚን እየጎዳ መሆኑን ጠቅሰዋል፤ "የቻይና ዋና የዘይት አቅርቦት ከሳውዲ አረቢያና ከኢራቅ ነው እንጂ ከኢራን አይደለም" ብለዋል።

ፕሬዝዳንት ዢ በቅርቡ ከዮርዳኖሱ ንጉሥ አብዱላህ ዳግማዊ ጋር ተገናኝተው፣ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዋንግ ዪም ከኩዌት አቻቸው ጋር ተወያይተዋል፤ በሁለቱም ውይይቶች የኢራንና የጋዛ ጉዳዮች ተነስተዋል። "ለቴህራን የቻይና መልእክት ግልጽ ነው፤ የሰላም ንግግሩ እንዲቀጥል እንፈልጋለን" ሲሉ ዙ ፌንግ አጠቃለዋል።